Archive for April, 2015|Monthly archive page

Meira um vatnsviðbætur

Monday, April 13th, 2015

Ég hef fengið töluvert af spurningum um vatnsviðbætur og ákvað að reyna að útskýra einhverja fleiri punkta hérna í sambandi við það.

Vatnið mitt

Hvernig finn ég út úr því hvaða byrjunargildi á vatninu ég á að nota?

Nú þú hefur samband við vatnsveituna þína og færð upplýsingar um efnasamsetningu neysluvatns. Ég fékk tölur frá 2010 frá Orkuveitunni sem er hægt að sækja hér. Það vill til að það er ekkert voðalega mikilvægt að þessar upplýsingar séu glænýjar, því vatnið breytist voðalega lítið yfir tíma.

Úr þessu skjali má finna Sýrustig, Klóríð (Cl), Súlfat (SO4), Kalsíum (Ca), Magnesíum (Mg) og Natríum (Na). Það sem vantar uppá til að fylla út EZ water er Bicarbonate eða Alkalinity, en það er einfalt að finna út úr því með smá excel tilfæringum í boði Braukaiser.

Hér er ég til dæmis búinn að finna út Bicarbonate fyrir mitt vatn skv ofangreindu skjali frá orkuveitunni. (Lokah. Árbæjarstíflu)

Ég fikraði mig bara í bicarb tölum þar til ion balance var komið í 0,0.

Og hér er það komið í EZ

Þessar mælingar eru gildar fyrir stóran part af Höfuðborgarsvæðinu. Ég er ekki viss hvar mörkin eru dregin þannig að það borgar sig að tala við vatnsveituna þína til að staðfesta hvaða mælingar eiga við hjá þér.

Af hverju að nota bætiefni?

Það eru nokkur steinefni/sölt sem er algengast að nota. Þau ýmist hækka eða lækka pH gildið og breyta augljóslega eiginleikum vatnsins. Það er til dæmis oft talað um Klóríð / Súlfat hlutfall í uppskriftum. Í EZ er til dæmis talað um að Ca/SO4 hlutfall undir 0.77 auki fundna (perceived) beiskju, 0,77-1.3 sé í jafnvægi og að yfir 1.3 auki “maltiness”. Það eru þó töluvert misjafnar skoðanir á þessu og ekki úr vegi að lesa  sér aðeins meira til um það ef menn hafa áhuga á.

Þar komum við að einum punktinum. Steinefnin gera meira en bara breyta pH gildi virtsins / Bjórsins. Þau breyta einnig áferð bjórsins og geta haft áhrif á það hvernig gerið vinnur.

Hvaða bætiefni?

Efni sem hækka pH

Matarsódi (Baking soda) NaHCO3

Aðallega notaður til að hækka pH eða hækka Natríum magn í vatninu.

Kalk (CaCO3)

Inniheldur Kalsíum en getur verið erfitt að nota þar sem kalk leysist ekki alltaf jafnvel upp í vatninu og því erfitt að fá nákvæma tölu á áhrif þess á vatnið.

Slaked lime (Ca(OH)2)

Ekki mjög algengt í bjórgerð. Kalk venjulega notað frekar ef það á að hækka pH.

Efni sem lækka pH

Gifs (Gypsum) CaSO4

Gifs er mjög algengt í bjórgerð. Það bætir Kalsíum og Súlfati í vatnið.

Kalsíum Klóríð (CaCl2)

Kalsíum klórið er eins og gifs frekar algengt. Það bætir Kalsíum og Klóríði í vatnið.

Epsom Salt (MgSO4)

Epsom salt er eina af “algengu” efnunum sem bætir Magnesíum í vatnið. Það er því oft notað einhverjum mæli, en þá getur þurft að nota önnur efni til þess að ná pH upp aftur ef það þarf að bæta miklu Magnesíum í bruggvatnið. Epsom salt er eina efnið sem er ekki til í brew.is eins og er. Það má þó oft finna í apótekum.

Sýrur

Að lokum er mjólkursýra eða súrmalt oft notað til að lækka pH í meskingu án þess að hafa áhrif á steinefnainnihald vatnsins.

Vatnsprófílar nokkurra borga

City Calcium
(Ca+2)
Magnesium
(Mg+2)
Bicarbonate
(HCO3-1)
SO4-2 Na+1 Cl-1 Cl / SO4 Beer Style
Pilsen 10 3 3 4 3 4 1,00 Pilsener
Dortmund 225 40 220 120 60 60 0,50 Export Lager
Vienna 163 68 243 216 8 39 0,18 Vienna Lager
Munich 109 21 171 79 2 36 0,46 Oktoberfest
London 52 32 104 32 86 34 1,06 British Bitter
Edinburgh 100 18 160 105 20 45 0,43 Scottish Ale
Burton 352 24 320 820 44 16 0,02 India Pale Ale
Dublin 118 4 319 54 12 19 0,35 Dry Stout

Fengið frá John Palmer.

Lokaorð (í bili)

Eins og sjá má þá er að mörgu að líta þegar hugað er að bætiefnum í vatnið. Það þarf þó ekki að vera flókið með hjálp EZ water og alveg tilvalið að fikra sig áfram með vatnsviðbætur. Tilraunamennskan er eitt af því sem er svo skemmtilegt við þetta hobbý. Maður nær einum hlut góðum og þá rekst maður á bloggpistil á alveg nýjum hlut sem maður veit ekkert um 🙂

Ég hvet alla til að prófa sig áfram með þetta. Vatn hér á Íslandi er venjulega mjög mjúkt og með lítið af steinefnum og er því alveg tilvalið til að leika sér með.